Olbrzymia większość obywateli Polski zdaje sobie sprawę z funkcjonowania w kraju mechanizmu kaucji. Ponad 60% natomiast zwraca opakowania — takie wnioski płyną z analizy, którą przeprowadzono z okazji obchodzonego w środę Międzynarodowego Dnia Recyklingu. Z badania wynika również, jakie są dwa zasadnicze problemy systemu kaucyjnego w naszym kraju.

Z analizy dowiadujemy się, że 6% pytanych sądzi, iż system kaucyjny dopiero będzie wprowadzony, a następne 6% w ogóle o nim nie słyszało. Wśród osób korzystających z mechanizmu kaucji (62% ogółu zapytanych) 40% gromadzi i oddaje opakowania systematycznie, a 22% robi to od czasu do czasu.
Czyste powietrze. Zastępca prezesa NFOŚiGW o opóźnieniach i skali nieprawidłowości
- Butelka to już nie odpad. System kaucyjny zmienia domowe finanse Polaków
Co motywuje Polaków do oddawania opakowań?
Większość ankietowanych, bo 55%, do oddawania opakowań objętych systemem kaucji skłania głównie zwrot kaucji. Dla 37% jest to pragnienie recyklingu surowców wtórnych.
Natomiast osoby niekorzystające z systemu kaucji nie robią tego z powodu braku punktów odbioru w niedalekiej odległości — taką odpowiedź wybrało 34% ankietowanych. 32% wskazało na niedostatek przestrzeni w domu do magazynowania pustych opakowań, identyczna liczba osób wskazała na niesprawne zwrotomaty.
W tekście opisującym badanie podkreślono, że 53% Polaków pozyskuje wiedzę na temat systemu przede wszystkim z internetu, 48% z rządowej akcji informacyjnej, a 39% z danych na temat kaucji na dowodach zakupu.
- Automaty, vouchery i gotówka. Jak działa zwrot kaucji w praktyce?
Co trzeba udoskonalić w systemie kaucyjnym? Dwa kluczowe problemy
Osoby zwracające opakowania zapytano także o aspekty funkcjonowania systemu, które wymagają ulepszenia. 41% pytanych wymieniło nieczynne automaty do zwrotu, a 32% oddalenie od miejsca odbioru i przepełnione maszyny. 17% konsumentów zwróciło też uwagę na niewystarczającą wiedzę personelu sklepów w kwestii systemu kaucji. Równocześnie 46% ma trudności z przechowywaniem opakowań w mieszkaniu.
Badanie zostało zrealizowane przez Instytut Badań Opinii IQS dla ogólnopolskiej kampanii edukacyjnej #rePETujemy za pomocą metody CAWI na reprezentatywnej grupie 1000 Polaków.
- Nowe utrapienie systemu kaucyjnego. Ludzie tracą cierpliwość
System kaucyjny w Polsce
System kaucyjny w Polsce funkcjonuje od 1 października 2025 roku. Do napojów w butelkach z plastiku (do 3 l), metalowych puszkach (do 1 l) doliczana jest opłata 50 groszy, którą można odebrać po zwrocie opakowania. O tym, czy dane opakowanie podlega kaucji, informuje znak kaucyjny naniesiony na etykiecie lub puszce — dwie strzałki tworzące prostokąt z napisem “kaucja” i z jej wartością. Żeby odzyskać kaucję, nie jest potrzebny paragon, natomiast opakowanie musi być nienaruszone.
Podstawowym założeniem systemu kaucyjnego jest podwyższenie wskaźników selektywnej zbiórki opakowań po napojach i osiągnięcie europejskich celów recyklingu. Zgodnie z nimi w przedziale lat 2025-2028 poziom selektywnej zbiórki odpadów ma sięgnąć 77% w odniesieniu do butelek jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych (o pojemności do 3 l), metalowych puszek (o pojemności do 1 l) oraz szklanych butelek wielokrotnego użytku (o pojemności do 1,5 l). Od 2029 roku ten próg wzrośnie do 90%.
Dziękujemy, że przeczytałaś/eś nasz artykuł do końca. Bądź na bieżąco! Obserwuj nas w Google.
