Dzięki tarczy antyinflacyjnej klienci detaliczni na stacjach benzynowych płacą mniej za benzynę i olej napędowy. A co z firmami? Początkowo ponoszą mniejsze koszty zakupu paliwa, lecz następnie odprowadzają większe kwoty w postaci podatków do urzędu skarbowego. Takie są ustalenia specjalistów.
Tarcza antyinflacyjna (“Mniejsze Ceny Paliw”) to obniżony VAT (8 proc. zamiast 23 proc.) oraz redukcja podatku akcyzowego (o 0,28 zł za litr diesla i 0,29 zł za litr benzyny). Dla nabywców indywidualnych, czyli osób nieprowadzących działalności gospodarczej, jest to oczywiście korzystna zmiana.
Jak już wspominaliśmy, w przypadku firm sytuacja jest bardziej złożona. Ilustrujemy to na kalkulacjach poniżej, opracowanych przez Izabelę Leśniewską, eksperta podatkowego z Alo-2.
— Konkluzja jest taka, że przedsiębiorcy wprawdzie mniej wydadzą na stacji paliw, ale w późniejszym czasie więcej VAT zapłacą do urzędu skarbowego (przy rozliczeniu okresowym VAT). Biura rachunkowe mogą zatem oczekiwać zapytań od przedsiębiorców: “Skąd taka wysoka kwota VAT do uregulowania?” — komentuje Izabela Leśniewska.
Zobacz również: Fakturowanie poza KSeF w 2026 roku. Brak sankcji nie oznacza braku konsekwencji
W jaki sposób firmy rozliczają podatki od paliw
Piotr Juszczyk, główny doradca podatkowy InFakt, wcześniej analizował wpływ obniżki VAT i akcyzy na paliwa na przykładzie właściciela piekarni, który użytkuje samochód dostawczy wyłącznie w celach prowadzenia działalności gospodarczej, co daje mu prawo do pełnego odliczenia VAT od paliwa.
— Jeżeli firma przeznacza miesięcznie 1000 zł netto na paliwo, to przy stawce 23 proc. ponosi koszt 1230 zł brutto i odzyskuje 230 zł VAT. Po zredukowaniu do 8 proc. wyda 1080 zł brutto, a odzyska 80 zł VAT. W dalszym ciągu realny koszt dla firmy wyniesie 1000 zł — objaśnia doradca podatkowy. VAT dla firm powinien być neutralny.
Piotr Juszczyk dodaje, że dla firm kluczowa jest cena paliwa bez VAT, a ta zmienia się głównie poprzez akcyzę i uwarunkowania rynkowe. W tarczy antyinflacyjnej cena akcyzy również ma być niższa. — W praktyce, firma, która co miesiąc przeznacza 1000 zł netto na paliwo, zaoszczędzi mniej więcej 50 zł. Za paliwo bez VAT zapłaci bowiem około 950 zł — twierdzi Juszczyk. W rzeczywistości, jak wskazują obliczenia, cała korzyść dla firmy wynika wyłącznie z redukcji akcyzy. VAT pozostaje bez wpływu.
Zmiana VAT na paliwo ma również konsekwencje w podatku dochodowym. Jak wyjaśnia Izabela Leśniewska, biorąc pod uwagę całość rozliczeń podatkowych, okazuje się, że pomimo niższych kosztów na stacji, firmy finalnie oddadzą całą tę korzyść organom podatkowym. Niższy VAT implikuje mniejsze koszty uzyskania przychodów. — W sytuacji, gdy firma ma prawo do odzyskania 100 proc. VAT od paliwa (wykorzystuje pojazd wyłącznie do celów działalności gospodarczej), to kosztem podatkowym jest wartość netto — dopowiada Izabela Leśniewska.
Jakie podatki rozliczają firmy. Tak to wygląda w liczbach
Poniższe kalkulacje przygotowała Izabela Leśniewska z Alo-2.
Redukcja VAT z 23 proc. do 8 proc. skutkuje tym, że firma płaci mniej na stacji paliw. Przy zakupie 100 litrów ON różnica wynosi 476 zł.
| Parametr | VAT 23 proc. | VAT 8 proc. |
|---|---|---|
| Cena BRUTTO (za litr) [zł] | 8,79 | 7,60 |
| Ilość litrów (tankowanie) | 100 | 100 |
| Tankowań miesięcznie | 4 | 4 |
| Odliczenie VAT (50 proc. lub 100 proc.) | 100 proc. | 100 proc. |
| Płatności na stacji | 3 516 zł | 3 040 zł |
| VAT do odliczenia | 656,00 | 224,00 |
| VAT nieodliczony (koszt KUP) | 0,00 | 0,00 |
Firma może odzyskać mniejszą kwotę VAT.
| VAT na łączne tankowania | ||
|---|---|---|
| VAT 23 proc. | VAT 8 proc. | |
| VAT do odliczenia | 656,00 | 224,00 |
| VAT nieodliczony (koszt KUP) | 0,00 | 0,00 |
Tyle firma zapłaci podatków i składek w zależności od formy opodatkowania PIT/CIT, przy założeniu obniżonej akcyzy.
| Forma opodatkowania | VAT 23 proc. | VAT 8 proc. |
|---|---|---|
| CIT 9 proc. (mały podatnik) | 257,40 zł | 253,44 zł |
| CIT 19 proc. | 543,40 zł | 535,04 zł |
| PIT Skala 12 proc. (+ZUS i składka zdrowotna 9 proc.) | 600,60 zł | 591,36 zł |
| PIT Skala 32 proc. (+ZUS i składka zdrowotna. 9 proc.) | 1 172,60 zł | 1 154,56 zł |
| PIT Liniowy 19 proc. (+ZUS i skł. zdr. 4,9 proc.) | 683,54 zł | 673,02 zł |
W poniższej tabeli prezentujemy, jaka kwota zostaje firmie “w portfelu” po opodatkowaniu. Przy 8 proc. VAT wartości są niższe, ze względu na wyższe zobowiązania podatkowe wobec urzędu skarbowego.
| Forma opodatkowania | VAT 23 proc. | VAT 8 proc. | Różnica |
|---|---|---|---|
| CIT 9 proc. (mały podatnik) | 2 602,60 zł | 2 562,56 zł | – 40,04 zł |
| CIT 19 proc. | 2 316,60 zł | 2 280,96 zł | – 35,64 zł |
| PIT Skala 12 proc. (+ZUS i skł. zdr. 9 proc.) | 2 259,40 zł | 2 224,64 zł | – 34,76 zł |
| PIT Skala 32 proc. (+ZUS i skł. zdr. 9 proc.) | 1 687,40 zł | 1 661,44 zł | – 25,96 zł |
| PIT Liniowy 19 proc. (+ZUS i skł. zdr. 4,9 proc.) | 2 176,46 zł | 2 142,98 zł | – 33,48 zł |
W analizowanym przypadku cena brutto spadła odrobinę bardziej niż o 15 proc. (obniżka o 15 proc. z kwoty 8,79 zł za litr to kwota 7,64 zł, a minimalna cena została ustalona na 31 marca 2026 r. na kwotę 7,60 zł/l), stąd wynikają rozbieżności zarówno w podatkach, jak i w finansach przedsiębiorcy.
Autor: Łukasz Zalewski, dziennikarz działu Prawo, Business Insider Polska
Dziękujemy za przeczytanie naszego artykułu do końca. Bądź na bieżąco! Obserwuj nas w Google.