Przez ostatnie dwadzieścia lat polska gospodarka należała do najszybciej rozwijających się w Europie, z powodzeniem odpierając kryzysy i recesje — zaznaczają eksperci Banku Pekao w analizie “Dlaczego Polska jest teraz ważna. Nowy strategiczny rynek wzrostu Europy”, przygotowanej na londyńską konferencję.
Zgodnie z danymi MFW dotyczącymi PKB na mieszkańca mierzonego parytetem siły nabywczej, znajdujemy się w niewielkiej grupie państw, które zbliżają się do poziomu USA. W tejże grupie znajduje się także między innymi Korea Południowa, jednakże jej tempo wzrostu PKB per capita w PPP jest wolniejsze.
Jednakże analitycy zwracają uwagę, że zmieniające się uwarunkowania globalne sprawiają, iż dotychczasowe czynniki przewagi Polski nad wieloma innymi gospodarkami mogą okazać się niewystarczające. W nowej rzeczywistości trzy globalne tendencje — rywalizacja geopolityczna, energetyczna i przemysłowa — mogą okazać się kluczowe dla przyszłości Polski.
Dalszy ciąg artykułu pod materiałem wideo Kto zapłaci za zieloną energię? | Onet Rano Finansowo
Europa kontra Chiny: nowy wyścig przemysłowy
Ekonomiści wskazują, że Europa przechodzi przez proces podobny do tego, który doświadczyły Stany Zjednoczone dwadzieścia lat temu, czyli postępującą dezindustrializację i przenoszenie produkcji do Chin. Według analizy, Stary Kontynent stara się uniknąć scenariusza dezindustrializacji. W jaki sposób?
Czytaj też: Alior Bank tnie prognozę wzrostu PKB Polski. Jeden wskaźnik zadecydował
Specjaliści twierdzą, że unikanie tego scenariusza realizuje się poprzez zabezpieczenie kluczowych łańcuchów dostaw i ochronę strategicznych sektorów przemysłu. Nie wspomniano tu o cenach energii. Inne metody obejmują wprowadzanie ceł na towary z Chin, wsparcie dla przemysłu oraz inwestycje w infrastrukturę.
Zgodnie z raportem, Polska, posiadając znaczną bazę przemysłową, wykwalifikowaną siłę roboczą i konkurencyjne koszty, jest dobrze przygotowana do przyciągania inwestycji i odgrywania istotnej roli w europejskich łańcuchach wartości. Sektory takie jak motoryzacja, chemia czy produkcja maszyn mają potencjał, by stać się podstawą dalszego rozwoju gospodarczego kraju. Czy przy drogiej energii?
Wyścig po energię
Jak zauważają analitycy Pekao, rosnące znaczenie sztucznej inteligencji i technologii chmurowych prowadzi do gwałtownego wzrostu zapotrzebowania na niezawodną energię elektryczną. Dzięki stosunkowo wysokiemu poziomowi samowystarczalności energetycznej, Polska może stać się atrakcyjnym kierunkiem dla energochłonnych inwestycji, takich jak centra danych czy ośrodki AI. Jak podkreślono w analizie, rosnąca baza energetyczna Polski może stanowić strategiczną przewagę w erze transformacji technologicznej.
Czytaj też: Nowe prognozy wzrostu PKB Polski. Są mniej optymistyczne
Analitycy koncentrują się w analizie na dostępności prądu, a nie jego cenie. Dodatkowo, uważają oni, że energia z węgla, choć droższa, jest “bezpieczniejsza”. Podkreślają również, że Polska jest obecnie największym placem budowy elektrowni gazowych w Europie. W budowie znajduje się tam 4,9 GW mocy. Na drugim miejscu plasuje się Rumunia z 2,4 GW.
Ponadto, rynek OZE w Polsce rozwija się najszybciej w regionie Europy Środkowo-Wschodniej, a Morze Bałtyckie staje się dla kraju nowym źródłem energii. W budowie znajdują się morskie farmy wiatrowe o mocy 4,5 GW.
Geopolityczne zmiany w Europie
Europa stoi w obliczu narastających wyzwań geopolitycznych — podkreślają analitycy. Z jednej strony istnieje zagrożenie ze strony Rosji, z drugiej zaś maleje obecność Stanów Zjednoczonych na kontynencie, które skupiają się na innych regionach świata. W odpowiedzi państwa europejskie zwiększają wydatki na obronność, aby wzmocnić swoje bezpieczeństwo i ograniczyć zależność od USA.
Czytaj też: PKB Polski rośnie szybciej niż wskazywały prognozy. Nowe szacunki GUS
Polska, dzięki swojemu strategicznemu położeniu na wschodniej flance NATO i programowi modernizacji sił zbrojnych, ma odgrywać kluczową rolę w nowej architekturze bezpieczeństwa Europy. Rosnące wydatki obronne mogą przyczynić się do rozwoju przemysłu zbrojeniowego oraz powiązanych sektorów, takich jak przemysł stalowy, maszynowy i elektroniczny. Jak podkreślono w analizie “Why Poland Matters Now. Europe’s New Strategic Growth Market”, Polska ma szansę stać się ważnym podmiotem w tworzeniu europejskiej autonomii strategicznej.
Wyzwania na drodze do sukcesu
Mimo sprzyjających trendów, Polska musi stawić czoła kilku znaczącym wyzwaniom. Jednym z nich jest starzenie się społeczeństwa, które może zostać złagodzone przez napływ imigrantów oraz postęp technologiczny związany z rozwojem sztucznej inteligencji.
Kolejnym problemem jest wysoki deficyt budżetowy. Ekonomiści uważają, że wymaga on stopniowej konsolidacji fiskalnej, chociaż sam dług publiczny pozostaje umiarkowany w porównaniu do innych krajów europejskich. W analizie nie wspomniano, że wyższe odsetki od naszego zadłużenia sprawiają, iż stanowi ono takie samo obciążenie dla finansów publicznych jak dług Francji przekraczający 100 proc. PKB.
Ostatnim wyzwaniem jest słabo rozwinięty rynek kapitałowy, który ogranicza dostęp do długoterminowego finansowania. Jednakże, wraz ze wzrostem zamożności Polaków i działaniami na rzecz integracji europejskiego rynku kapitałowego, ten problem może być stopniowo rozwiązywany.
Według ekonomistów Banku Pekao, Polska stoi przed szansą, by stać się jednym z kluczowych graczy w nowych globalnych wyścigach. Sukces będzie jednak zależał od zdolności do adaptacji i wykorzystania nadarzających się możliwości.
Dziękujemy, że przeczytałaś/eś nasz artykuł do końca. Bądź na bieżąco! Obserwuj nas w Google.