Obecnie wciąż istnieje możliwość legalnego uniknięcia opłacania podatku dochodowego od sprzedaży auta po zakończeniu umowy leasingowej. Wystarczy, że przedsiębiorca nabędzie pojazd do majątku osobistego, a potem przekaże go w formie darowizny bliskiej osobie, na przykład małżonce. Przedsiębiorcy jednak często zadają pytania, jak zrealizować to w praktyce. Wyjaśniamy to krok po kroku.
Najprawdopodobniej bieżący rok to ostatni moment, aby użyć darowizny jako metody na dość szybkie uniknięcie obciążenia fiskalnego przy sprzedaży auta po leasingu.
Ministerstwo Finansów planowało ograniczyć regulacje prawne, które to umożliwiają, już od 1 stycznia 2026 r., lecz ostatecznie rząd nie zaakceptował projektu. Jak pisaliśmy w Business Insiderze, resort finansów nie zrezygnował jednak z modyfikacji i zamierza je wprowadzić od 1 stycznia 2027 r.
Projekt przewiduje, że jeżeli żona — wróćmy do naszego przykładu — otrzyma auto po leasingu i zdecyduje się je sprzedać, uniknie PIT, pod warunkiem, że wstrzyma się ze sprzedażą przez trzy lata. Aktualnie wystarczy odczekać jedynie sześć miesięcy.
Wielu przedsiębiorców ma trudności ze zrozumieniem, jak to zrobić krok po kroku. Prezentujemy szczegółowe wyjaśnienie.
Czytaj też: Kupno czy leasing auta dla firmy? Sprawdź, kiedy leasing jest niekorzystny
Jakie wnioski płyną z przepisów dotyczących zbycia samochodu po leasingu?
Przypomnijmy w skrócie, że zgodnie z aktualnymi regulacjami, jeżeli podatnik po zakończeniu okresu leasingu dokonuje wykupu prywatnego, czyli do swojego majątku osobistego, a nie do działalności gospodarczej, to może sprzedać pojazd bez opłacania podatku dochodowego dopiero po upływie sześciu lat. Jeśli dokona sprzedaży (zbycia) pojazdu przed upływem sześciu lat, będzie zobowiązany do zapłaty podatku dochodowego od przychodu, który jest klasyfikowany jako źródło “działalność gospodarcza”, chyba że sprzedaż ta nie spowoduje powstania straty podatkowej (w związku z uwzględnieniem — jako kosztu — ceny wykupu pojazdu).
Na przykład, jeżeli podatnik wykupił auto z leasingu za 70 tys. zł, a sprzeda je za 75 tys. zł, to będzie musiał uiścić PIT od kwoty 5 tys. zł. Przychód wyniesie bowiem 75 tys. zł, ale odlicza się od niego 70 tys. zł, ponieważ koszt wykupu stanowi koszt uzyskania przychodów.
Jednakże, jeśli leasingobiorca ma niską kwotę wykupu, np. 20 tys. zł, a auto po wykupie z leasingu sprzedaje za 75 tys. zł, to w takim przypadku musi zapłacić PIT od kwoty 55 tys. zł (75 tys. zł minus 20 tys. zł). Podatek wyniesie zatem 10 450 zł (19 proc. od 55 tys. zł).
Jak legalnie uniknąć podatku od sprzedaży samochodu po leasingu? Wystarczy po wykupie prywatnym podarować go, na przykład, żonie (lub innemu członkowi najbliższej rodziny). W rezultacie:
— członek rodziny nie zapłaci podatku od darowizny (korzysta ze zwolnienia — art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn), jeśli spełni formalności (zgłosi nabycie darowizny do urzędu skarbowego na formularzu SD-Z2 w terminie maksymalnie sześciu miesięcy od otrzymania pojazdu),
— a jeśli uzyskane auto sprzeda po upływie pół roku, to również nie zapłaci podatku dochodowego.
Ministerstwo Finansów w projekcie nowelizacji PIT i CIT (nr z wykazu prac legislacyjnych — UD116) proponowało, aby członek rodziny (np. żona), który otrzyma samochód po leasingu, miał możliwość jego sprzedaży bez PIT po trzech latach, a nie — jak ma to miejsce obecnie — po upływie sześciu miesięcy.
Projekt do dnia dzisiejszego (początek lutego 2026 r.) nie został jeszcze zaakceptowany przez rząd.
W roku 2026 można zatem nadal wykorzystać opisaną metodę.
Wykup samochodu z leasingu — na firmę czy prywatnie?
Jak wyjaśnia Radosław Kowalski, doradca podatkowy prowadzący własną działalność, nie ma znaczenia, czy przedsiębiorca wykupi auto po leasingu na firmę, czy jako osoba prywatna. Wielu przedsiębiorców ma w tej kwestii wątpliwości.
— Dokonywany przez przedsiębiorcę — osobę fizyczną, wykup pojazdu (również każdego innego elementu majątku) po umowie leasingu w relacji z finansującym może przebiegać identycznie, zarówno w sytuacji, gdy korzystający zamierza używać przedmiotu leasingu w prowadzonej działalności, jak i wtedy, gdy ma on służyć celom prywatnym — tłumaczy Radosław Kowalski.
Nie ma więc znaczenia — dodaje ekspert — czy firma leasingowa wystawi fakturę sprzedaży za wykup samochodu z leasingu na osobę fizyczną jako przedsiębiorcę, czy jako osobę prywatną.
— W praktyce firmy leasingowe zazwyczaj nie zgadzają się na wystawianie faktur na dane inne niż te, które zostały wcześniej podane w umowie leasingu, nawet jeśli dotyczy to tej samej osoby fizycznej. Formalnie nic nie stoi na przeszkodzie, aby nabywcą był konsument, ale nie warto o to spierać się — mówi Kowalski.
Zatem, jak zauważa ekspert, w pierwszym etapie leasingodawca wystawia fakturę na nabywcę (przedsiębiorcę, podatnika).
W drugim etapie nabywca samochodu po leasingu decyduje, co robi dalej:
— czy wprowadza samochód do firmy, co oznacza, że fakturę zakupu (wystawioną przez firmę leasingową) uwzględnia w rozliczeniach podatkowych prowadzonej działalności, a tym samym wprowadza samochód do ewidencji środków trwałych, odlicza VAT z faktury i ewentualnie rozlicza w kosztach uzyskania przychodów (jako jednorazową amortyzację, zgodnie z art. 22d ust 1 ustawy o PIT, jeśli kwota na fakturze nie przekracza 10 tys. zł),
— czy nie wprowadza samochodu do firmy, traktując to jako wykup prywatny i wówczas pomija fakturę zakupu w rozliczeniach podatkowych — nie odlicza VAT ani nie zalicza wydatku do kosztów uzyskania przychodów.
Jak twierdzi Radosław Kowalski, w obu przypadkach, podatnik może następnie przekazać auto w formie darowizny, np. żonie (lub innemu członkowi najbliższej rodziny), czyli zrealizować etap trzeci.
— Należy jednak pamiętać, że jeśli podatnik VAT wprowadzi samochód do firmy (w etapie drugim), a następnie podaruje go, będzie zobowiązany do rozliczenia VAT (zgodnie z art. 7 ust 2 ustawy o VAT), natomiast jeśli dokonał wykupu prywatnego, czyli darowizna następuje z majątku osobistego, to nie ma konsekwencji w VAT — wyjaśnia Radosław Kowalski.
Innymi słowy, jeśli chcesz uniknąć płacenia VAT, dokonaj wykupu samochodu z leasingu do majątku prywatnego, a ostatniej faktury od leasingodawcy za wykup pojazdu nie ujmuj w rozliczeniach firmy.
Jak przekazać samochód w darowiźnie, aby organ podatkowy nie podważył tej czynności?
Trzeci etap to przekazanie auta w darowiźnie, np. żonie (lub innemu członkowi najbliższej rodziny). Wystarczy sporządzić umowę darowizny i przekazać pojazd żonie.
Żona — to już czwarty etap — musi zgłosić nabycie darowizny do urzędu skarbowego (zgodnie z art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn), na formularzu SD-Z2 w terminie nieprzekraczającym sześciu miesięcy od otrzymania pojazdu. Dzięki temu uniknie płacenia podatku od spadków i darowizn. Żona musi również zarejestrować auto w urzędzie gminy (wydziale komunikacji) na swoje nazwisko. Darowizna nie może być fikcyjna, ponieważ w takim przypadku organ podatkowy ją zakwestionuje i konieczne będzie zapłacenie podatków.
Kiedy można sprzedać samochód po leasingu bez podatku dochodowego?
Etap piąty, ostatni, to sprzedaż auta po upływie sześciu miesięcy, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie, czyli otrzymanie pojazdu.
Na przykład, jeśli podatnik wykupi auto w leasingu w lutym 2026 r. i w tym samym miesiącu przekaże je w darowiźnie żonie, to żona będzie mogła je sprzedać we wrześniu 2026 r.
Podsumowując, jeśli planujesz wykupić auto z leasingu, a następnie podarować je żonie, która sprzeda je po sześciu miesiącach, kroki są następujące:
Krok 1 — firma leasingowa wystawia fakturę za wykup auta z leasingu (najkorzystniejszy jest wykup prywatny),
Krok 2 — nabywca samochodu po leasingu, czyli osoba prowadząca działalność gospodarczą, nie wprowadza pojazdu do ewidencji środków trwałych firmy, nie odlicza VAT z ostatniej faktury i nie uwzględnia tej faktury w kosztach uzyskania przychodów — w ten sposób unika zapłaty VAT,
Krok 3 — przedsiębiorca przekazuje samochód w darowiźnie, np. żonie (lub innemu członkowi najbliższej rodziny), czyli sporządza umowę darowizny i wydaje pojazd żonie,
Krok 4 — żona rejestruje auto w urzędzie gminy na swoje imię i nazwisko oraz zgłasza nabycie darowizny w urzędzie skarbowym, na formularzu SD-Z2 w terminie sześciu miesięcy od otrzymania pojazdu,
Krok 5 — żona ma możliwość sprzedaży auta po upływie pół roku bez konieczności zapłaty podatku dochodowego.
Autor: Łukasz Zalewski, redaktor działu Prawo Business Insider Polska
Dziękujemy za przeczytanie naszego artykułu w całości. Bądź na bieżąco! Dołącz do nas na Google.