Sprzedawcy specjalizujący się w sushi rozważają, jaką kwotę podatku VAT powinni naliczać od swoich wyrobów, szczególnie w sytuacji, gdy nabywcy zamawiają posiłki na dowóz. Kwestia ta dotarła aż do NSA. Wczoraj nastąpiło rozstrzygnięcie.
W rachubę wchodzą trzy poziomy VAT — 5 proc., 8 proc. albo 23 proc. Znaczna część produktów spożywczych jest objęta korzystniejszymi, obniżonymi stawkami. A jak to wygląda w przypadku rolek sushi?
Zapytał o to lokal gastronomiczny, który proponuje swoim gościom m.in. rolki sushi (futomaki z krewetką w tempurze), zarówno na miejscu, jak i na wynos. Klient może zamówić rolkę przez telefon lub za pośrednictwem strony internetowej i wybrać sposób doręczenia. Restauracja podkreśliła, że sprzedaje gotowe danie, przyrządzane w lokalu. Nie świadczy żadnych usług wspomagających dostarczenie towaru. Przygotowaną potrawę wkłada jedynie w jednorazowe kartonowe opakowanie i dowozi do klienta pod podany przez niego adres.
Problem z organem podatkowym sprowadzał się do tego, czy restauracja (spółka) ma do ceny rolek sushi dodawać 5 proc., 8 proc. czy 23 proc. VAT.
Czytaj też: Poprawki faktur to utrapienie KSeF. Urząd skarbowy zmienił punkt widzenia
Jakie stanowisko przyjął organ podatkowy i WSA w Opolu w kwestii VAT od sushi
Spółka złożyła wniosek o uzyskanie wiążącej informacji stawkowej (WIS).
Uważała, że rolki sushi powinna opodatkowywać 5 proc. wartością VAT. Jej zdaniem wyrób ten należy zaliczyć do pozycji 1904 10 10 Nomenklatury Scalonej (CN), a zatem opodatkować tak samo jak przetwory żywnościowe uzyskane poprzez ekspandowanie zbóż. Odpowiednia wartość dla tego typu wyrobów wynosi 5 proc. VAT.
Spółka była także przekonana, że nie będzie to usługa związana z gastronomią, zgodnie z działem 56 Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług (PKWiU), ponieważ nie wykonuje żadnych czynności wspomagających dostawę produktu.
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej wydał WIS i stwierdził, że rolkę sushi wykonaną w lokalu wraz z transportem do klienta trzeba przyporządkować do działu 56 PKWiU — Usługi związane z żywieniem. Z reguły są one obciążone 8 proc. kwotą VAT, lecz jeśli elementem rolki są krewetki, to zgodnie z regulacjami ustawy o VAT tego typu potrawy podlegają opodatkowaniu 23 proc. wartością VAT.
Organ objaśnił, że grupowanie 56 PKWiU ma miejsce, jeśli:
- dostarczaniu towarów spożywczych towarzyszą “usługi (czynności) uzupełniające”, np. ugotowanie, przetworzenie, porcjowanie, przygotowanie, smażenie, podgrzewanie,
- wyroby spożywcze są wydawane w ramach usług restauracyjnych i cateringowych.
Wspólnym aspektem towarów i usług włączanych do grupowania 56 PKWiU są w takim przypadku elementy usługowe, które mają na celu uszykowanie produktu do natychmiastowego (bezpośredniego) spożycia. Dopiero w momencie, gdy towaru lub usługi nie da się sklasyfikować zgodnie z PKWiU, można przejść do Nomenklatury Scalonej (CN).
Z interpretacją organu zgodził się WSA w Opolu (orzeczenie z 10 lipca 2024 r., sygn. I SA/Op 355/24).
Sąd potwierdził, że dostawę rolki sushi trzeba klasyfikować do działu 56 PKWiU, a to oznacza, że nie może ona być opodatkowana 5 proc. wartością VAT. Odpowiednia jest wartość 23 proc., ponieważ do dań z krewetkami w składzie zastosowanie znajdzie podstawowa wartość VAT.
Spółka złożyła skargę kasacyjną do NSA. Akcentowała, że w sytuacji dostarczenia rolki sushi klientowi na jego zamówienie powinna obowiązywać taka sama wartość VAT, jak w sytuacji, gdy klient nabywa zestaw sushi w sklepie (np. hipermarkecie). Według spółki w obu przypadkach mamy identyczną sytuację — klient dobiera rodzaj sushi, kupuje gotowy wyrób, który jest gotowy do spożycia.
Co postanowił NSA w kwestii wysokości VAT na rolki sushi
Naczelny Sąd Administracyjny w orzeczeniu z 6 maja 2026 r. (sygn. akt I FSK 1980/24) zgodził się z fiskusem oraz WSA w Opolu. Zasadniczo rolki należy przyporządkować do działu 56 PKWiU.
Sędzia Marek Olejnik, argumentując wyrok, objaśnił, że zgodnie ze wskazówkami Trybunału Sprawiedliwości UE w sprawie C-146/22 kluczowe jest to, jak konsument postrzega dany produkt — czy jako towar w sklepie, czy usługę gastronomiczną. Zdaniem NSA, z perspektywy klienta zakup rolki sushi w restauracji to inny wyrób niż zakup rolki sushi w sklepie. Rolki sprzedawane przez restaurację są bowiem tworzone i dowożone na indywidualne zamówienie klienta. To jest odmienna sytuacja niż zakup gotowego produktu w sklepie. W taki sposób sprzedawane są także np. lody, które klient może nabyć w porcjach (gałkach).
NSA wyjaśnił przy tym, że z perspektywy wartości VAT nie ma znaczenia, czy klient kupuje rolkę w restauracji i tam ją zjada, czy też zamawia ją do domu. Wartość jest taka sama. Z reguły, jak zaznaczył sędzia Marek Olejnik, rolki sushi wegetariańskie albo wegańskie są objęte opodatkowaniem 8 proc. wartością VAT. Natomiast w przypadku krewetek ustawodawca doszedł do wniosku, że to produkt luksusowy, dlatego są one opodatkowane 23 proc. wartością VAT.
Wyrok NSA z 6 maja 2026 r. (sygn. akt I FSK 1980/24).
Autor: Łukasz Zalewski, dziennikarz działu Prawo, Business Insider Polska
Dziękujemy, że przeczytałaś/eś nasz artykuł do końca. Bądź na bieżąco! Obserwuj nas w Google.