Komisja Europejska wdrożyła nowy mechanizm, aby umożliwić powrót obywateli UE z rejonu Bliskiego Wschodu – samodzielnie zaaranżowała dwa rejsy lotnicze z Omanu na prośbę Rumunii, której żadne inne państwo członkowskie Unii Europejskiej nie było w stanie udzielić wsparcia. Dwa samoloty z 356 osobami na pokładzie przyleciały w poniedziałkowy ranek do Rumunii.
Dotychczas KE jedynie koordynowała proces ewakuacji we współpracy z państwami członkowskimi, które na pokład zabierały także obywateli innych krajów europejskich, a KE współfinansowała te wielonarodowe loty, pokrywając do 75% ich wydatków. Taka koordynacja jest możliwa w ramach unijnego mechanizmu obrony cywilnej, który według danych z poniedziałku uruchomiło 21 państw członkowskich UE, w tym Polska, a także Bośnia i Hercegowina oraz Czarnogóra. Celem jest sprowadzenie jak największej ilości obywateli UE z krajów Bliskiego Wschodu z powrotem na kontynent europejski.
KE podjęła dalsze kroki i po raz pierwszy samodzielnie zorganizowała przeloty. Taką możliwość daje KE instrument rescEU, który ma być „udoskonaloną” wersją mechanizmu obrony cywilnej. Jak można przeczytać w komunikacie KE, jego uruchomienie staje się możliwe, jeżeli żadne państwo członkowskie nie jest w stanie zaoferować transportu po złożeniu przez inne państwo zapytania z prośbą o wsparcie. – Zapewnia to dodatkową pomoc UE w sytuacji braku dostępności zasobów krajowych – zaznaczyła KE.
Taka sytuacja zaistniała w przypadku Rumunii, która również uczestniczy w mechanizmie obrony cywilnej. – Dwa rejsy repatriacyjne, wynajęte bezpośrednio przez KE, bezpiecznie dotarły do Rumunii. Przywiozły one z Omanu do Rumunii 356 europejskich obywateli, którzy utknęli na obszarze Bliskiego Wschodu – zawiadomiono.
W ramach rescEU KE może sfinansować do 100% kosztów transportu. Z kolei mechanizm obrony cywilnej umożliwia pokrycie do 75% wydatków. Warunkiem współfinansowania lotu z funduszy unijnych jest sytuacja, w której ponad 30% pasażerów na pokładzie pochodzi z innych państw niż to, które dany lot organizuje.
Do chwili obecnej w ramach unijnej koordynacji zorganizowano 42 loty. Jak poinformowała KE, 4,1 tys. obywateli europejskich bezpiecznie powróciło do Belgii, Bułgarii, Czech, Włoch, Cypru, Łotwy, Litwy, Luksemburga, Holandii, Austrii, Portugalii, Rumunii, Słowacji i Szwecji.
Z Brukseli Magdalena Cedro (PAP)
mce/ ap/