Komisja Europejska ogłosiła we wtorek, że udostępni wspólnotowe dofinansowanie w ramach Wspólnej Polityki Rolnej dla farmerów z powodu wysokich kosztów nawozów. Szczegółowe informacje o pakiecie mają być zaprezentowane przed okresem letnim.
Blisko 30% popytu UE na nawozy azotowe jest zaspokajane poprzez import. Ich produkcja to również proces wymagający dużych nakładów energetycznych, który w znacznym stopniu polega na przywozie gazu ziemnego, używanego zarówno jako element składowy, jak i źródło energii.
Dodatkowo, 70% zapotrzebowania UE na nawozy fosforowe pokrywa sprowadzanie fosforytów. Większa część globalnych zasobów tych surowców znajduje się w kilku państwach poza UE, głównie w Maroku. To powoduje, że Unia jest w znacznym stopniu zależna od dostaw z zewnątrz.
UE wykazuje mniejszą zależność od importu potasu – około 40% popytu zaspokajane jest z importu. Znaczna część wydobycia jest prowadzona na terenie UE, zwłaszcza w Niemczech i Hiszpanii.
Zabezpieczyć rynki i obniżyć koszty
Jak akcentuje Komisja Europejska, dostępność nawozów nie jest obecnie zagrożona, a rynek unijny jest odpowiednio zaopatrzony. Najważniejszym wyzwaniem pozostają jednak ceny. Koszty nawozów azotowych są silnie powiązane z sytuacją na rynkach światowych, szczególnie z cenami gazu, które istotnie wpływają na koszty wytwarzania.
Zatem Komisja Europejska przedstawiła we wtorek w PE w Strasburgu plan działań mających na celu zabezpieczenie dostaw nawozów w UE i wesprzeć europejskich gospodarzy w kontekście wysokich cen nawozów. Pakiet ma również zredukować zależność Europy od importu oraz umocnić bezpieczeństwo żywnościowe Wspólnoty.
Mamy świadomość nagłego wzrostu cen nawozów. Sektor rolniczy jest pod wpływem presji. Uważnie analizujemy sytuację: gwałtowny wzrost cen oddziałuje nie tylko na pojedyncze gospodarstwo rolne, lecz na cały łańcuch dostaw żywności – oznajmił we wtorek wiceszef KE Raffaele Fitto.
KE ogłasza natychmiastowe wsparcie jeszcze przed wakacjami
Pomoc finansowa, jak przekazała KE, ma zapewnić gospodarstwom rolnym lepszą kondycję finansową przed kolejnym okresem produkcyjnym.
Bruksela chce również umożliwić państwom członkowskim szersze wykorzystanie środków dostępnych w krajowych planach Wspólnej Polityki Rolnej. Wśród sugestii znalazły się np. uproszczenia dotyczące zaliczek dla rolników oraz motywacje do bardziej efektywnego użytkowania nawozów i przejścia na nawozy biologiczne.
KE zadeklarowała także działania na rzecz zwiększenia wytwarzania nawozów w Europie oraz rozwoju gospodarki o obiegu zamkniętym. W większym zakresie mają być wykorzystywane nawozy organiczne i biopochodne, jak również technologie odzyskiwania azotu i fosforu ze ścieków i odpadów rolniczych.
Komisja pragnie również ograniczyć biurokrację i bariery rynkowe, które utrudniają rozwój rynku nawozów produkowanych w UE. Równocześnie planowane jest wsparcie inwestycji w biogaz, biometan oraz nowoczesną infrastrukturę do pozyskiwania składników odżywczych.
Bruksela ogłosiła dodatkowo powołanie partnerstwa zrzeszającego producentów nawozów, rolników i państwa członkowskie. Ma ono opracować rozwiązania dotyczące dostaw, produkcji oraz cen nawozów na rynku unijnym.
Z Brukseli Łukasz Osiński (PAP)
luo/ kj/