Aż 69% Polaków nie posiada planu awaryjnego na wypadek nagłego kryzysu budżetowego – wynika z analiz Santander Consumer Banku. Precyzyjnie określony spis redukcji kosztów w takiej sytuacji ma 6%, a 22% przygotowało częściową listę ewentualnych oszczędności.
Zdaniem twórców analizy, te rezultaty wskazują, że w razie wystąpienia perturbacji finansowych większość gospodarstw domowych musiałaby podejmować decyzje pod naciskiem czasu, zamiast stosować wcześniej przygotowaną taktykę.
Osoby badane zapytano również, jakie rozwiązanie zastosowałyby w przypadku kłopotów z domowym budżetem. Najwięcej (35%) nabywałoby produkty wyższej jakości, lecz rzadziej. Natomiast 30% zdecydowałoby się na tańsze odpowiedniki, a 29% sięgnęłoby po artykuły używane. Na ograniczenie zakupów z zachowaniem ich standardu decydują się głównie kobiety (43%) oraz seniorzy (48%). Mężczyźni (35%) i młodzi dorośli w wieku 18-29 lat (38%) częściej poszukują oszczędności na rynku wtórnym.
Dodatkowo, wśród osób oceniających własną sytuację materialną jako kiepską, przeważa strategia redukcji zakupów przy zachowaniu jakości (61%), natomiast osoby, które deklarują zdecydowanie dobrą kondycję finansową, najczęściej wskazują na wybór tańszych substytutów (49%).
Ankietowani, pytani, z jakich wydatków najtrudniej byłoby im zrezygnować, najczęściej wskazywali na prewencję zdrowotną (21%). Kolejne 19% nie zrezygnowałoby z osobistego pojazdu, 17% nie zrezygnuje z urlopów i rekreacji, a 12% – z dostępu do sieci. Kobiety najbardziej strzegą budżetu zdrowotnego – 24% z nich oświadcza, że to właśnie z profilaktyki zrezygnowałyby najmniej chętnie, podczas gdy mężczyźni najciężej rezygnują z wakacji (20%).
Jednocześnie osoby, które oceniają swą sytuację finansową jako słabą lub bardzo słabą, najsilniej bronią wydatków na wakacje – taką deklarację złożyło 45% tej grupy. „Zbliżone podejście, choć w mniejszej skali (21%), prezentują osoby, które uważają, że ich budżet jest na przeciętnym poziomie. Wraz z polepszeniem się statusu materialnego, punkt ciężkości przesuwa się w kierunku mobilności – własny pojazd jest kluczowy dla osób z sytuacją »raczej dobrą«. Natomiast ci, którym wiedzie się zdecydowanie najlepiej, wracają do podstaw i wskazują profilaktykę zdrowotną jako sferę, w której nie akceptują kompromisów” – dodali autorzy publikacji.
Badanie zrealizował Instytut Badań Rynkowych i Społecznych (IBRiS) w dniach 04-12 stycznia 2026 r. na próbie 1000 dorosłych osób. (PAP)
jls/ mmu/