Nowe regulacje dotyczące odebrania prawa do zasiłku chorobowego w dużej mierze stanowią odzwierciedlenie interpretacji zasad wynikających z obecnego orzecznictwa – stwierdził dr Tomasz Lasocki. Zaznaczył, że te regulacje nie są przełomowe, lecz odtąd będą po prostu bardziej czytelne.
W połowie kwietnia weszły w życie nowe regulacje doprecyzowujące, że osoba ubezpieczona może stracić uprawnienie do świadczenia chorobowego za cały okres absencji od pracy, jeśli w czasie, gdy miała stwierdzoną niezdolność do pracy, będzie realizować pracę zarobkową lub angażować się w aktywność sprzeczną z celem tego zwolnienia.
Na L4 zwolnienie w jednym etacie, ale możliwość zarobkowania w innym
Dr Tomasz Lasocki z Wydziału Administracji i Nauk Społecznych Politechniki Warszawskiej oznajmił dla PAP, że nowe przepisy dotyczące przyczyn utraty prawa do świadczenia chorobowego mają przede wszystkim umożliwić osobom, które czytają ustawę, jej lepsze zrozumienie.
– Z punktu widzenia prawników, którzy zajmują się tymi sprawami, jest to jednak w znacznym stopniu odtworzenie tej interpretacji regulacji, która już wynikała z orzecznictwa sądowego – ocenił.
Zaznaczył, że do tej pory wątpliwości dotyczyły między innymi tego, czy zakaz wykonywania pracy zarobkowej w trakcie absencji obejmuje także drobne czynności sporadyczne, takie jak na przykład podpisanie jednej faktury. Aktualnie definicja wskazuje, że pracą zarobkową nie są tzw. czynności sporadyczne, czyli takie, których podjęcia w okresie zwolnienia od pracy wymagają istotne powody, z zastrzeżeniem, że nie może być to polecenie od pracodawcy.
Te regulacje nie wprowadzają rewolucji. Teraz będą po prostu łatwiejsze do zrozumienia dla każdego – oznajmił.
Utrata L4 za spacer lub zakupy? Ekspert objaśnia
Zapytany o to, w jaki sposób należałoby interpretować aktywność niezgodną z zamiarem zwolnienia, podkreślił, że każdy musi sam odpowiedzieć sobie na pytanie, czy to, co robi, przedłuży jego absencję w pracy. Zaznaczył, że każda osoba przebywająca na zwolnieniu lekarskim ma również zalecenia od lekarza. Dodał, że jeśli w zaleceniu lekarskim jest wskazane na przykład, aby leżeć w łóżku, to osoba, która tego nie przestrzega, nie spełni zaleceń lekarskich.
– Zarówno przed modyfikacją regulacji, jak i po niej sytuacja pozostaje taka sama – oznajmił.
Na pytanie o to, czy nowe regulacje wpłyną na podejście do wyjazdów podczas przebywania na L4, odparł, że w tym zakresie nie widzi różnicy w interpretacji dawnych i nowych przepisów. Zaznaczył, że wcześniej przepis w tej sprawie mówił o tym, że traci uprawnienie do świadczenia między innymi ten, kto używa zwolnienia niezgodnie z jego przeznaczeniem.
Zwolnienie lekarskie a wyjazd na urlop
– Nie można realizować takich aktywności, które wydłużą nieobecność w pracy. Nie chodzi o to, że ja muszę udowodnić, że jadę do sanatorium, na przykład do Egiptu. Wystarczy, że wykażę, że ten wyjazd nie zaszkodzi mi w powrocie do zdrowia – oznajmił.
Zaznaczył również, że o ile na przykład pójście na spacer ze złamaną ręką nie będzie stanowić problemu, o tyle może być nim już chociażby wyjazd do Egiptu z ciężkimi walizkami. Podkreślił jednak, że ostatecznie wszystko będzie zależało od tego, czy osoba na zwolnieniu jest w stanie udowodnić, że jej aktywności nie przedłużyły powrotu do zdrowia.
– Wszystko ostatecznie będziemy oceniali indywidualnie w zależności od danego przypadku – zaznaczył.
Przełom w zwolnieniach chorobowych od 2027 roku
Dr Lasocki podkreślił także, że jedna z istotnych zmian, które zakłada reforma, wejdzie w życie z początkiem 2027 roku. Chodzi o regulacje, zgodnie z którymi lekarz nie będzie miał obowiązku wystawienia zwolnienia lekarskiego z konkretnego powodu, jeśli praca zarobkowa w jednym z tych miejsc będzie mogła być wykonywana ze względu na rodzaj tej pracy. Oznacza to, że pracownik będzie miał możliwość korzystania ze zwolnienia w jednym miejscu i wykonywania pracy w drugim.
– To racjonalna i potrzebna zmiana. Do tej pory było tak, że jeśli ktoś tej jednej pracy nie mógł wykonywać, to musiał przebywać na zwolnieniu także w drugiej. Wtedy państwo z tej drugiej pracy niepotrzebnie wypłacało środki, a pracodawcy niepotrzebnie tracili kogoś, kto mógł tę pracę realizować – oznajmił.
Zgodnie z przyjętą w ustawie definicją praca zarobkowa to każda aktywność, która ma charakter zarobkowy, niezależnie od stosunku prawnego stanowiącego podstawę jej wykonywania. Nie są nią tzw. czynności sporadyczne, czyli takie, których podjęcia w okresie zwolnienia od pracy wymagają istotne okoliczności (nie może być to polecenie od pracodawcy).
Aktywność sprzeczna z celem zwolnienia od pracy to z kolei wszelkie postępowania, które utrudniają albo przedłużają proces leczenia lub rekonwalescencję. Nie należą do nich zwykłe czynności dnia powszedniego lub czynności sporadyczne, których podjęcia w okresie zwolnienia od pracy wymagają istotne powody. (PAP)
kblu/ joz/