Okazuje się, że kobiety odnoszą większe korzyści z ćwiczeń niż mężczyźni, a poświęcają im mniej czasu — do takiego wniosku doszli amerykańscy eksperci.
Jedno z największych badań analizujących wpływ aktywności fizycznej na ryzyko przedwczesnej śmierci objęło dane ponad 412 000 Amerykanów w wieku od 27 do 61 lat, z czego 55% stanowiły kobiety. Wyniki były zaskakujące: kobiety podejmujące umiarkowaną lub intensywną aktywność fizyczną odnotowały szybszą i większą redukcję ryzyka zgonu niż mężczyźni.
Badanie opierało się na danych z amerykańskiego Narodowego Badania Zdrowia (NHIS), prowadzonego od dziesięcioleci. Uczestnicy zgłaszali rodzaje aktywności fizycznej, jej czas trwania, częstotliwość i intensywność. Informowali również o swoim statusie społecznym, stanie zdrowia i stylu życia. Wszystkie te dane porównano następnie z bazą danych Narodowego Wskaźnika Zgonów (National Death Index), co pozwoliło badaczom prześledzić związek między poziomem aktywności fizycznej a prawdopodobieństwem zgonu, w tym zgonu z przyczyn sercowo-naczyniowych. W okresie obserwacji zmarło prawie 40 000 osób, z czego ponad 11 000 z przyczyn sercowo-naczyniowych.
Szczególnie interesujące różnice ujawniły się przy porównaniu skuteczności ćwiczeń między płciami. Tylko jedna trzecia kobiet i mniej niż połowa mężczyzn spełniała zalecane minimum 150 minut ćwiczeń aerobowych tygodniowo. Jednak kobiety regularnie ćwiczące miały o 24% mniejsze ryzyko zgonu, podczas gdy u mężczyzn ten sam wskaźnik wynosił zaledwie 15%. Co więcej, maksymalny efekt u mężczyzn zaobserwowano przy 300 minutach aktywności tygodniowo, podczas gdy u kobiet ten sam wynik osiągnięto przy 140 minutach aktywności fizycznej.
Trening siłowy okazał się również skuteczniejszy u kobiet. Dwa lub więcej treningów tygodniowo zmniejszyło ryzyko zgonu o 19% u kobiet, podczas gdy u mężczyzn tylko o 11%. Różnica była szczególnie uderzająca przy analizie śmiertelności z przyczyn sercowo-naczyniowych: kobiety uprawiające ćwiczenia aerobowe wykazały o 36% mniejsze ryzyko, podczas gdy u mężczyzn o 14%. Odsetek ten różnił się również w przypadku treningu siłowego – odpowiednio 30% i 11%.
„Mam nadzieję, że badanie to pomoże kobietom, które obecnie nie podejmują regularnej aktywności fizycznej, zrozumieć, że każda dodatkowa porcja ćwiczeń może przynieść im ogromne korzyści”.
Dr Christina Albert
Szef Wydziału Kardiologii w Smithsonian Heart Institute.
Według współautorki badania, dr Marty Gulati, świadomość, że każda minuta aktywności przynosi kobietom wymierne korzyści, może być silnym motywatorem do zmiany stylu życia. „Nie mamy wielu interwencji, które tak skutecznie zmniejszałyby śmiertelność” – dodała Gulati.
Pomimo dużej skali, badanie ma pewne ograniczenia. Opierało się na samoocenie, co oznaczało, że zależało mu na dokładności i uczciwości respondentów. Co więcej, uwzględniono jedynie aktywność fizyczną – aktywność fizyczna związana z pracami domowymi lub zawodowymi nie została uwzględniona. Niemniej jednak wyniki potwierdziły podobne wnioski z wcześniejszych badań, w tym metaanalizy z 2011 roku, która również wykazała, że związek między aktywnością fizyczną a zmniejszonym ryzykiem zgonu był silniejszy u kobiet niż u mężczyzn.
Naukowcy mają nadzieję, że ich praca skłoni do ponownego przemyślenia podejścia do ćwiczeń, zwłaszcza w przypadku kobiet, które wcześniej wątpiły w skuteczność umiarkowanej aktywności fizycznej. Chociaż nadal więcej mężczyzn niż kobiet ćwiczy, badanie wykazało, że organizmy kobiet są najbardziej zdolne do przekształcania aktywności fizycznej w długowieczność i zdrowie.